Middeleeuwse tips

‘Mythische Monsters & fantasievolle creaturen in middeleeuwse handschriften’

Tussen de bladen van middeleeuwse boeken vinden we een wereld vol fantasie, waar niet alleen het alledaagse, maar ook het bijzondere zijn plek heeft. Onder de opmerkelijke schepsels die deze handschriften bevolken hebben de monsters een aparte plaats. Het woord ‘monster’ komt van het Latijnse monstrum, wat o.a. ‘iets waarvoor men moet oppassen’ betekent. Voor de middeleeuwse mens vormden monsters en fabeldieren dan ook een concrete waarschuwing.

Hoewel men door verhalen van reizigers naar verre streken overtuigd was van het bestaan van monsters en fabeldieren, hadden deze in het dagelijks leven meer een symbolische betekenis. Draken stonden symbool voor het kwaad en de duivel, die overwonnen moest worden. De pure witte eenhoorn, die alleen door een maagd gevangen kon worden en wiens hoorn als antigif werkte, verbeeldde Christus. Soms werden alledaagse dieren, zoals de eenvoudige slak, enorm groot en wild afgebeeld en werden zo monsterlijk. Dergelijke fantasievolle wezens waren een bewijs van de Goddelijke almacht: voor God was niets onmogelijk. In zogenaamde Bestiaria kon men lezen over alle vreemde wezens die er bestonden, en hoe hun gedrag iets vertelde over het Goddelijke plan. Kunstenaars haalden hier hun inspiratie uit en beeldden dergelijk wezens af, op schilderijen, in beeldhouwkunst, in decoratieve kunsten en met name in handschriften.

Deze kleine presentatie bestaat uit een aantal bladen uit middeleeuwse handschriften aangevuld met objecten van later datum. Ze laat zien hoe mythische monsters en fabeldieren in middeleeuwse boeken opduiken.